Engele, Satan en demone (deel 18)

1.         Tydelike Gevange Demone

 Sommige demone word tydelik gevange gehou nadat hulle uit ʼn persoon uitgedryf is. Die demon “Legioen” in Lukas 8:31 wou nie hê dat Jesus hom na die plek van gevangenis stuur nie en het gevra om in die varke in te vaar in plaas daarvan. Romige word tydelik in gevangenis geplaas nadat hulle uitgedryf is en word dan later weer vrygelaat. Baie ander word tans tydelik gevange gehou, maar sal later losgelaat word vir spesifieke oordele gedurende die Groot Verdrukking. Openbaring 9:1-11 praat van die loslating van demone vir ʼn periode van vyf maande om die mensdom te pynig.

Openbaring 9:13-21 praat van die loslaat van tweehonderd miljoen demone met die doel om een derde van die wêreld bevolking dood te maak. Die tydelike plek van aanhouding van hierdie demone is die afgrond of bodemlose put. Party word nou daar gevange gehou en sal vrygelaat word gedurende die Groot Verdrukking, terwyl ander tydelik daar aangehou word nadat hulle uitgedryf is om later weer losgelaat te word om Satan se wil uit te voer.

2.        Permanente Gevange Demone

Die tweede kategorie van gevange demone is die wat permanent gevange gehou word en nooit losgelaat word nie, maar direk oorgeplaas gaan word na die poel van vuur. Daar is drie sleutel Skrifgedeeltes wat handel oor hierdie permanente gevange demone.

a.         Genesis 6:1-4: (Gen 6:1 Toe die mense op die aarde begin vermeerder en daar vir hulle dogters gebore is, Gen 6:2  sien die seuns van God dat die dogters van die mense mooi was, en hulle het vir hulle as vroue geneem almal wat hulle verkies het. Gen 6:3  Toe sê die HERE: My Gees sal nie vir ewig in die mens heers nie, omdat hy ook vlees is; maar sy dae sal wees honderd en twintig jaar. Gen 6:4  In dié dae was die reuse op die aarde, en ook daarna, toe die seuns van God by die dogters van die mense ingegaan en dié vir hulle kinders gebaar het. Dit is die geweldiges uit die ou tyd, die manne van naam.) ʼn Groot onderwerp van debat onder gelowiges is of hierdie Skrifgedeelte verwys na engele of nie. Die doel van hierdie gedeelte is om te wys dat dit wel na engele verwys wat nou permanent gevange is. Om dit te bewys sal dit nodig wees om elke sin in hierdie gedeelte te bestudeer.

(1) Die Vermeerdering van die Mens (Genesis 6:1): (Gen 6:1 Toe die mense op die aarde begin vermeerder en daar vir hulle dogters gebore is,) Vers een beklemtoon die vermeerdering van die mens voor die vloed. Die Hebreeuse woord vir “mens” wat hier gebruik word, is ʼn generiese woord wat verwys na die mensdom in die algemeen, insluitende mans en vroue. Die woord as sulkus kan nie beperk word tot die seuns van Kain nie. Dit sluit beide die nageslagte van Kain en Set in en beide hierdie groepe het in die vloed omgekom. Die volgende sleutelwoord is “dogters”, ʼn Hebreeuse woord wat vroue beteken. Die klem in die tweede gedeelte van die vers “en daar vir hulle dogters gebore is”, val op die vroulike gedeelte van die mensdom en weereens kan die uitdrukking nie beperk word tot, soos party beweer, tot die vroulike afstammelinge van Kain nie. Dit is ʼn woord wat slegs beteken “die vroulike gedeelte van die bevolking. Verse en kan dus lees; “Die mens/mensdom, het vermeerder en dogters/vroue of meisiekinders is vir hulle gebore. Die onderskeid in vers 1 is dus nie tussen die manlike afstammelinge van Set en vroulike afstammelinge van Kain nie, maar beklemtoon liewer die vroulike gedeelte van die mensdom in die algemeen, wat bestaan het uit vroulike afstammelinge van beide Set en Kain.

(2)       Die Ondertrouing (Genesis 6:2): (Gen 6:2  sien die seuns van God dat die dogters van die mense mooi was, en hulle het vir hulle as vroue geneem almal wat hulle verkies het.)

(a)       Die Seuns van God  : Die eerste sleutel term in vers twee is “die seuns van God”. Hierdie frase is ʼn algemene term wat beteken “om tot stand gebring te word deur God se skeppings daad”. Omdat hierdie term hierdie spesifieke betekenis het, word dit baie selektief gebruik. Dwarsdeur die Ou Testament, word die term, “seuns van God” uitsluitlik gebruik wanneer daar van engele gepraat word. Dit is baie duidelik wanneer die Genesis 6 gebruik van die term vergelyk word met die gebruik daarvan elders in die Ou Testament. Elders word die term gebruik in Job 1:6, 2:1 en 38:7. (Job 1:6  En op ‘n dag toe die seuns van God kom om hulle voor die HERE te stel, het die Satan ook onder hulle gekom.) Niemand betwyfel dit dat die ander gebruike van die term in die Ou Testament na engele verwys nie, maar sommige wil die gebruik daarvan in Genesis 6:1-4 as ʼn uitsondering hanteer, alhoewel daar geen gronde vir so ʼn uitsondering is nie. In die Nuwe Testament word daar wel uitgebry op die term. Adam word in Lukas 3:38 “die seun van God” genoem omdat hy tot stand gebring is deur die skepping van God. (Luk 3:38  die seun van Enos, die seun van Set, die seun van Adam, die seun van God.) Gelowiges word na verwys as “die seuns van God” in Johannes 1:12 (Joh 1:12  Maar almal wat Hom aangeneem het, aan hulle het Hy mag gegee om kinders van God te word, aan hulle wat in sy Naam glo;), want gelowiges word beskou as ʼn “nuwe skepping” volgens Galasiërs 6:15. (Gal 6:15  Want in Christus Jesus het nòg die besnydenis nòg die onbesnedenheid enige krag, maar ‘n nuwe skepsel.). Maar in Genesis handel die teks oor ʼn spesifieke Hebreeuse uitdrukking “benei elohim” en soos dit gebruik word in die Hebreeuse Ou Testament, is dit ʼn term wat altyd verwys na engele. Weereens sien ons dus dat hierdie gedeelte nie onderskeid tref tussen die afstammelinge van Set en Kain nie, maar liewer tussen die mensdom en engele. Die woord mens beklemtoon die mensdom en die term seuns van God beklemtoon die engele.

(b)       Die Dogters van die Mens: Die tweede uitdrukking in vers 2 is; “die dogters van die mens”. Hierdie is ʼn algemene term vir vroue, wat beide die afstammelinge van Set en Kain insluit. Wat die vers se is: “dat die seuns van God (die engele) het die dogter van die mens (mensdom) gesien”. Daar is geen regverdiging vir hierdie vers om geïnterpreteer te word as om te beteken; “gelowige mans wat ondertrou met ongelowige vroue” nie. Sou werklike mans werklik met ongelowige vroue trou? Die dogters van die mens beteken slegs vroue en die seuns van God verwys na engele. Indien die betekenis van hierdie gedeelte konstant gehou word met die gebruik daarvan op ander plekke in die ou testament, dan praat die gedeelte duidelik van gevalle engele wat onder trou het met vroue uit die mens en dit is duidelik op twee maniere:

Eerstens word hier altyd gepraat van ʼn een-rigting ondertrouing, naamlik daar word slegs gepraat van die “seuns van God” wat trou met die “dogters van die mens” en nooit van die “dogters van die mens” wat trou met die “seuns van God nie”. Indien die onderskeid hier tussen die afstammelinge van Set en Kain was, sou dit nie so gebeur het nie. In enige gemeenskap gebeur ondertrouing na beide kante. Dit sou absurd wees om te probeer beweer dat byvoorbeeld in Kaapstad trou, sonder uitsondering, daar altyd Van Der Merwe seuns met Du Plessis dogters terwyl dit nooit gebeur dat ʼn Du Plessis seun met ʼn Van Der Merwe dogter trou nie, want dit is in effek hoe sommige “Bybel kenners” hierdie verse interpreteer.

Tweedens spreek die konteks van hierdie gedeelte duidelik van ʼn ongewone en onnatuurlike verhouding/verbintenis wat die oorsaak was van die wêreld wye vloed. Genesis 1-4 handel oor die engele oorsaak van die vloed terwyl Genesis 5-6 handel oor die menslike oorsaak van die vloed. Die saamwoon van die afstammelinge van Set en Kain sou geensins ongewoon of onnatuurlik wees nie terwyl dit wel die geval sou wees en ook was met die saamwoon en ondertrouing tussen engele en mense. Diegene wat nie hierdie interpretasie ondersteun nie, haal graag Matteus 22:30 aan: (Mat 22:30  Want in die opstanding trou hulle nie en word ook nie in die huwelik uitgegee nie, maar is soos engele van God in die hemel.) Hierdie vers se nie vir een enkele oomblik dat engele geslagloos is nie, dit se slegs dat soos die engele in die hemel die mens na die dood in die hemel nie gaan trou nie, maar mense trou wel op aarde. Om die waarheid te se dwarsdeur die Bybel word engele altyd sonder uitsondering as manlike voorgestel. (Gen 18:2  Toe hy sy oë opslaan en kyk, staan daar drie manne voor hom. En toe hy hulle sien, loop hy hulle tegemoet van die ingang van die tent af en buig hom na die aarde toe. Gen 19:1 En die twee engele het in die aand in Sodom aangekom, terwyl Lot in die poort van Sodom sit; en toe Lot hulle sien, het hy opgestaan om hulle tegemoet te gaan en hom gebuig met die aangesig na die aarde toe Gen 19:2  en gesê: Kyk tog, my here, draai tog uit na die huis van u dienaar en bly die nag oor en was u voete; dan kan u vroeg opstaan en u reis voortsit. Maar hulle antwoord: Nee, ons sal op die plein vernag. Gen 19:5  En hulle het na Lot geroep en aan hom gesê: Waar is die manne wat vannag na jou gekom het? Bring hulle na ons toe uit, dat ons hulle kan beken. Mar 16:5  En toe hulle in die graf ingegaan het, sien hulle ‘n jongman, met ‘n lang wit kleed om, aan die regterkant sit, en hulle het baie geskrik. Luk 24:4  En terwyl hulle hieroor in verleentheid was, staan daar twee manne by hulle in blink klere. Act 1:10  En toe hulle nog stip na die hemel kyk terwyl Hy weggaan, staan daar twee manne in wit klere by hulle,) So Matteus 22:30 kan nie as ʼn argument gebruik word nie aangesien engele nie geslagloos is nie maar wel manlike en verder word hier van engele op aarde gepraat en nie van engele in die hemel nie en uit Matteus 22:30 kan ons sien dat die situasies tussen die aarde en die hemel grootliks verskil.

ʼn Uiters belangrike vraag wat ons, onsself moet vra is, waarom het Satan van sy gevalle engele met vroue van die mens laat trou? Die rede sal verstaan word wanneer ons na die groter konteks van Genesis kyk. Drie hoofstukke vroeër vind ons die rekord van die heel eerste Messiaanse profesie in die Bybel. (Gen 3:15  En Ek sal vyandskap stel tussen jou en die vrou, en tussen jou saad en haar saad. Hy sal jou die kop vermorsel, en jy sal hom in die hakskeen byt.) So wat gebeur het in Genesis 6:1-4 was Satan se poging om die Saad van die vrou te probeer besoedel en sodoende die vervulling van die profesie te probeer voorkom.

(3)       Die Gevolg van die Ondertrouing (Genesis 6:3): Die gevolg van hierdie ondertrouing was die oordeel van God. (Gen 6:3  Toe sê die HERE: My Gees sal nie vir ewig in die mens heers nie, omdat hy ook vlees is; maar sy dae sal wees honderd en twintig jaar.) Hier sien ons dat die Heilige Gees nie verewig met hierdie boosheid sou saam leef nie en God besluit dat die mens vernietig moet word. Hierdie oordeel word 120 jaar later uitgevoer. Die middel van vernietiging is die vloed en die doel van die vloed is die vernietiging van die afstammelinge van mense en engele.

(4)       Die Produk van die Ondertrouing: (Gen 6:4  In dié dae was die reuse op die aarde, en ook daarna, toe die seuns van God by die dogters van die mense ingegaan en dié vir hulle kinders gebaar het. Dit is die geweldiges uit die ou tyd, die manne van naam.) Om ʼn beter begrip van hierdie vers te kry moet ons dit eers in individuele gedeeltes opbreek en bespreek.

(a)       Die Reuse (Nephilim) – Die Gevallenes: Eerstens kry ons die naam Nephilim of soms vertaal; reuse. Mense wat hierdie vertaling lees interpreteer dit as baie groot mense, maar die woord in Hebreeus beteken nie reuse nie, maar wel gevallenes. Die Hebreeuse woord verwys dus nie na ʼn ras of geslag van reuse of groot mense nie, maar na ʼn geslag van gevallenes. Die rede waarom dit so vertaal is baie interessant. In die Septuagint, die Griekse vertaling van die Ou Testament wat in ongeveer 250 voor Christus vertaal is, het die Joodse geleerdes die vers 4 vertaal met die Griekse woord “gigentes”, wat “Titan” beteken. So die Engelse woord “giants” of reuse in Afrikaans, kom van die vertaling “gigentes”. Maar wat was die Titane in Griekse mitologie? Hulle was deel God en deel mens, want hulle was produkte of afstammelinge van gode en mense. Toe die Joodse geleerdes die woord Nephilim na Grieks vertaal het, het hulle dus die Griekse woord vir “Titans” gebruik, want hulle het dit erken as ʼn eenheid, nie tussen twee mense nie, maar as ʼn eenheid tussen mense en engele wat ʼn wese voortgebring het wat nog mens nog engel was. Joodse geleerdes wat soveel nader geleef het aan die tyd van Moses, wat oorspronklik hierdie gedeelte geskryf het, het duidelik verstaan dat hier gepraat word van ʼn ondertrouing tussen engele en mense. As ʼn gevolg van hierdie gemeenskap het ʼn nuwe ras tot stand gekom, genaamd die Nephilim, ʼn ras van gevallenes. Hulle was “gigentes”, super mens, maar nie in grote nie. Hulle het buitengewone vermoëns gehad, beide fisies en geestelik. Dit sluit nie die moontlikheid uit dat hulle dalk groot was nie, maar wat hier na verwys word, is hulle oorsprong en buitengewone vermoëns.

Dit is dan van uit die gebeure van Genesis 6:1-4 waar die Griekse en Romeinse mitologieë hulle oorsprong het. Hierdie mitologieë vertel vir ons hoe gode van Olympus ondertrou het met mense op aarde en kinders voortgebring het met buitengewone vermoens. Hulle was minder as gode, maar “groter” as mense. Ons sien dus dat die boek van Genesis vir ons die werklike geskiedenis van hierdie gebeure gee terwyl die Griekse en Romeinse mitologieë die valse weergawe vir ons gee. In die Griekse en Romeinse weergawes kry ons die menslike perspektief, en daarvolgens, wat gebeur het word verhewe tot iets spesiaal en glorieryk, maar God noem dit sonde.

(b)       Die Geweldiges/Manne van Naam – Die Giborim: Die tweede woord wat ons in hierdie vers na moet kyk is “giborim”, wat vertaal beteken die geweldiges of manne van naam. Weereens omdat hulle die produk van menslike vroue en gevalle engele was, was hulle unieke of buitengewone wesens. Let op daar word nooit gepraat van magtige of geweldige vroue nie, wat snaaks sou wees indien hierdie die produk van ʼn normale eenheid was, aangesien ʼn normale of natuurlike eenheid tussen mense beide mans en vroue voortbring. Indien dit dus ʼn natuurlike eenheid/gemeenskap was, sou dit beide manne sowel as vroue van naam voortbring, maar die resultaat was slegs manne van naam, want hierdie was ʼn nuwe ras van wesens, nog mens nog engel. Die enigste manier om dus die oorsprong van die “giborim” te verduidelik is dat hulle uit hierdie ondertrouing voortgespruit het en dit is presies die punt van vers 4.

Slegs deur hierdie verduideliking van Genesis 6 kan daar sin gemaak word van ander dele van die Bybel. Dit bied die enigste voldoende verduideliking te wees vir sekere Skrifgedeeltes wat ons vind in 2 Petrus en Judas en ons gaan volgende daarna kyk. Dit is ʼn eienaardige sonde, dit hou verband met die vloed en is verskillend van die oorspronklike val van die engele anders sou alle gevalle engele permanent in gevangeneskap gewees het.

b.         2 Petrus 2:4-5: (2Pe 2:4  Want as God die engele wat gesondig het, nie gespaar het nie, maar hulle in die hel gewerp en aan kettings van duisternis oorgegee het, om vir die oordeel in bewaring gehou te word; 2Pe 2:5  en die ou wêreld nie gespaar het nie, maar Noag, die prediker van geregtigheid, met sewe ander bewaar het toe Hy die sondvloed oor die wêreld van goddelose mense gebring het; – Young’s Litteral Translation – 2Pe 2:4  For if God messengers who sinned did not spare, but with chains of thick gloom, having cast them down to Tartarus, did deliver them to judgment, having been reserved, 2Pe 2:5 and the old world did not spare, but the eighth person, Noah, of righteousness a preacher, did keep, a flood on the world of the impious having brought,) Vers 4 gee vir ons die plek waar hierdie demone/gevalle engele permanent opgesluit word. Tydelik opgesluite demone word gevind in die afgrond, maar permanente gevange demone word elders aangehou en die Griekse woord wat in hierdie gedeelte as hel vertaal word, is “Tartarus”. Tartarus is ʼn gedeelte van “Sheol” of “Hades” waar die permanente gevange demone aangehou word. Beide die afgrond of put en Tartarus is gedeeltes van Sheol of Hades. Die afgrond is waar demone tydelike gevange gehou word, maar Tartarus is waar hulle permanent gevange gehou word. Tartarus word ook na verwys as die put van donkerte en die engele wat daar aangehou word bly daar tot die oordeel. Die Groot Wit Troon oordeel i.e. die finale oordeel. Dit beteken dat hulle nooit vrygelaat gaan word nie, van daar gaan hulle staan voor die Groot Wit Troon van die oordeel van God en dan na die poel van vuur.

Vers 5 gee vir ons die tyd van gevangeskap, en dit was gedurende die tyd van die vloed wat dan ook in oorstemming is met die gebeure van Genesis 6:1-4. Die doel van die vloed was om die produk of afstammelinge van engele en mense vroue te vernietig. Deur 2 Petrus met hierdie gedeelte te vergelyk kan ons sien dat hier van engele en die vroue van mense gepraat word en nie die afstammelinge van Set en Kain nie. Dus word hierdie interpretasie ook deur die Nuwe Testament ondersteun.

c.         Jude 6-7: (Jud 1:6  En die engele wat hul eie beginsel nie bewaar het nie, maar hul eie woning verlaat het, het Hy vir die oordeel van die groot dag met ewige boeie onder die duisternis bewaar; Jud 1:7  soos Sodom en Gomorra en die stede rondom hulle, wat op dieselfde manier as hierdie mense gehoereer en agter vreemde vlees aangeloop het, as ‘n voorbeeld gestel is, terwyl hulle die straf van die ewige vuur ondergaan.) Vers 6 beklemtoon die val van ʼn uitverkore groep engele en beskryf die val in vier uitsprake. (1) “En die engele wat hul eie beginsel nie bewaar het nie” Die woord beginsel of in Engels “principality” word dikwels gebruik wanneer daar gepraat word van die engele ryk en is ook een van die rangordes binne die engele ryk. Dit beteken dus dat hulle nie gebly het in hulle plek van werksaamhede en posisie binne die rangorde van die sataniese kosmos nie. (2) “maar hul eie woning verlaat het” Hulle het hulle blyplek, die demoniese sfeer van werksaamhede, verlaat en het die menslike sfeer betree in die vorm van jong mans en ondertrou met die dogters van die mens. (3) Hulle word nou “met ewige boeie onder die duisternis bewaar”. Hier noem Judas die selfde ding as Petrus in dat hierdie gevalle engele nou permanent gevange gehou word. Petrus se ook vir ons waar hulle aangehou word naamlik Tartarus. (4) Hulle word daar aangehou “vir die oordeel van die groot dag”. Weereens bevestig Judas, Petrus se uitspraak dat hulle permanent aangehou word vir die dag van oordeel en nooit weer vry sal rondbeweeg tot daardie dag aanbreek nie.

Vers 7 handel oor die aard van die sonde wat gepleeg is en die sleutel frase is “wat op dieselfde manier”. Op dieselfde manier, “soos Sodom en Gomorrah” het hulle “gehoereer en agter vreemde vlees aangeloop”. Die sonde wat hierdie engele gedoen het, is soortgelyk aan die sonde van Sodom en Gomorrah, die seksuele sonde om agter “vreemde vlees” aan te gaan. “Vreemde vlees” beteken ʼn seksuele eenheid wat onnatuurlik is of teenstrydig is met die natuur. In die geval van Sodom en Gomorrah was die vreemde vlees, homoseksualiteit. In die geval van hierdie engele was dit vroue/dogters van die mens. In plaas daarvan om te bly in hulle natuurlike plek van verblyf, gaan hulle die staat van verblyf van die mens binne, ʼn staat van “vreemde vlees”, om aanstootlike seksueel imoraliteit te pleeg. Dus sien ons dat Sodom en Gomorrah en hierdie engele een ding in gemeen het en dit is dat hulle beide skuldig is aan seksuele sonde. In die geval van Sodom en Gomorrah was dit homoseksualiteit en in die geval van die engele was dit om te ondertrou met die dogters van die mens. Uit al drie hierdie Skrifgedeeltes is daar dus genoegsame bewyse dat hier van engele en mense gepraat word en nie die afstammelinge van Set en Kain nie.

d.         Opsomming: Om die oorsprong van demone op te som kan mens se: alle demone het dieselfde aanvanklike oorsprong in dat hulle geval het saam met Satan. Alhoewel op ʼn tyd na die val het sommige van Satan se gevalle engele ondertrou met die dogters van die mens in ʼn poging om die Saad van die vrou te besoedel en sodoende die eerste Messiaanse profesie van Genesis 3:15 te probeer verhoed. Hierdie besondere engele word nou permanent aangehou in Tartarus. Die ander gevalle engele is vry, maar van tyd tot tyd word sommige van hulle ook tydelik gevange gehou in die afgrond voordat hulle weer vrygelaat word om vry rond te beweeg. Die verskil hier, is tussen ʼn tydelike vonnis en ʼn lewenslange vonnis, maar uiteindelik sal alle demone vir ewig gevange geneem word in die poel van vuur na die oordeel van die Groot Wit Troon.

 NGVishoek: Ds. ( dominee ) Martin Barnard.